zaterdag 10 oktober 2009

De voedingswaarde op verpakkingen

Voor de meeste mensen die gezonder willen gaan eten, kan het handig zijn om te leren hoe je de voedingswaardetabel op een verpakking moet lezen.

Volgens het voedingscentrum is het vermelden van zo'n tabel alleen verplicht als de producent van het verpakte product ook een claim op het pak heeft gezet, zoals "gezonde voeding" of "light". Gelukkig zetten heel veel producenten zo'n voedingswaardetabel op hun product, ook als er niet direct zo'n claim op staat. Andere dingen moeten trouwens wel verplicht op verpakte producten staan, zoals hoeveel gram of ml van het product er in zit, en een lijst met ingredienten. (Die lijst is overigens ook belangrijk, en je kunt er ook al een beetje door inschatten hoe gezond iets is, maar daar kom ik misschien later nog op terug).

Juist omdat je door de claims en logo's op een pak misleid kunt worden om te denken dat het product gezond is en in je dieet past (terwijl dat soms niet zo is!), is het handig als je die voedingswaardetabel inderdaad kunt lezen en begrijpen.

Hier volgt mijn uitleg.

donderdag 8 oktober 2009

Dieet kiezen

Dit stukje gaat over het kiezen van een dieet. Als je hebt besloten dat je op dieet wilt (lees ook mijn vorige stukje), dan zijn er een aantal punten die je in overweging moet nemen...

Ik ga geen diëten opnoemen hier. Er zijn er zeer vele en de basisprincipes van vele diëten zijn op het grote internet te vinden. Of in een boek dat je in de boekhandel koopt of in de bieb leent.

Eén opmerking: als je zeer dringend gewicht moet verliezen op aanraden van een arts, ga dan niet alleen op de onderstaande adviezen af, maar luister ook naar de adviezen van die arts.

Eerst het lijstje, zo meteen werk ik het uit:
1. Past het dieet bij jou?
2. Wat heb je over jezelf geleerd bij eventuele eerdere dieetervaringen?
3. Waarom heb je overgewicht gekregen? Helpt dit dieet je om die foute ingesleten gewoontes te veranderen?
4. Hou je van een dieet met dagmenu's, of hou je van een dieet met vrije keuze binnen bepaalde grenzen?
5. Hoe streng mag jouw dieet zijn?
6. Hoeveel moet je afvallen?
7. Hoeveel tijd wil je er per dag in investeren?
8. Is het dieet praktisch in je leven in te passen?
9. Vind je het fijn om begeleiding te krijgen?
10. Hoeveel geld wil je er in investeren?
11. Mag / kan beweging een onderdeel zijn van je dieet?
12. Wil je dat het dieet je alvast leert om gezond te eten?
13. Geloof je in een dieet?
14. Is je dieet gezond?
15. Heb jij speciale beperkingen?

En dan volgt nu de uitwerking...

Diëten

Diëten. Er valt heel veel over te zeggen.

Mensen met ondergewicht (BMI lager dan 20) doe het niet! Ook al ben je niet tevreden met je lijf, diëten gaat voor jou niet de oplossing zijn. Zoek eventueel hulp en steun als je echt in de knoop zit met jezelf, want die heb je misschien nodig. Nog magerder willen worden is ongezond, in jouw geval, en kan tot ernstige ziekte of de dood leiden.

Als je een gezond gewicht hebt (BMI tussen de 20 en 25), je hebt geen neiging tot een eetstoornis en je wilt toch een paar kilo's kwijt (binnen het gezonde gewichtsgebied!), bijvoorbeeld omdat je vorig jaar nog wel in die leuke spijkerbroek pastte, dan mag je natuurlijk gaan diëten... Maar het is beter voor je om "gewoon" iets minder te gaan eten en iets meer te gaan bewegen. Het duurt langer voor er resultaat is, maar waarschijnlijk blijf je ook langer (of definitief) op je nieuwe/oude ideale gewicht.

Ik ben zelf met mijn eerste dieet begonnen, toen ik een gezond gewicht had. De opeenvolgende (slechte!) diëten brachten me alleen maar meer en meer overgewicht. Als je dus een gezond gewicht hebt, hou je dan verre van ongezonde diëten. Baat het niet, dan schaadt het misschien wel!

Als je overgewicht hebt (BMI > 25) en af wilt vallen, moet je naar mijn idee minder kCal binnenkrijgen, dan dat je verbruikt.
Dus: als je gewicht nu stabiel is, dan kun je dus afvallen door óf meer te gaan bewegen, óf minder te gaan eten. Of allebei natuurlijk.

Dit zegt nog niets over de soort voeding die je zou moeten eten. Je kunt, is mijn mening, ook afvallen als je 250 gram chips per dag eet (maar dan dus ook alleen maar dat!), maar daardoor mis je wel heel belangrijke voedingsstoffen: eiwitten, goede koolhydraten en vetten, vitamines, mineralen.

Dus zou mijn advies zijn om een gezond en voedzaam voedingspatroon te proberen, dat iets minder kCal bevat dan wat je verbruikt. Hierdoor krijg je ondanks je lagere calorie-inname (waardoor je afvalt) wel voldoende gezonde voedingsstoffen binnen.
Ik volg de richtlijnen van het voedingscentrum hiervoor: http://voedingscentrum.nl/nl/eten-gezondheid/gezond-eten.aspx .
Je kunt dat dus "diëten" noemen, je kunt het ook "eindelijk eet ik gezond" noemen!

Tenslotte:

Als je worstelt met je gewicht, en je hebt het idee dat ook gezond eten op deze manier niet helpt, dan zou ik je naar de reguliere medische kanalen willen verwijzen. Omdat er dan iets afwijkends kan zijn in je lichaam waardoor het inderdaad bijna onmogelijk kan zijn om op een gezond gewicht te komen. Of omdat je dan de deskundige hulp wel kunt gebruiken die zij kunnen bieden.

Je huisarts is het centrale punt hierin; hij of zij kan kijken
- of je bijvoorbeeld bloedonderzoek nodig hebt (om te kijken naar eventuele lichamelijke oorzaken van overgewicht, maar ook naar eventuele schadelijke gevolgen ervan)
- of je levensstijl gezond is (en de huisarts kan dan eventueel adviezen geven)
- en of je baat hebt bij een verwijzing naar een diëtiste of misschien zelfs een psycholoog.


In een volgend stukje zal ik het hebben over dieetboeken en dieetwebsites en dergelijke.

Disclaimer

Jawel, daar is-ie dan, de disclaimer :-)

Ik weet niet hoe zo'n officiële disclaimer gaat, maar ik wil hier maar zeggen dat de informatie op deze website fout kan zijn. En dat je altijd zelf nog even na moet denken. Ik zal proberen om de informatie juist te laten zijn en ik stel het op prijs als ik op fouten gewezen word.

Introductie

Ik heb deze pagina "Fabiooltje's ideeën over diëten" genoemd. Dat wil dus zeggen dat ik op persoonlijke titel hier spreek. Ik heb een achtergrond als basisarts en als medisch onderzoeker, dus ik vind dat ik wel wat spreekrecht heb. Maar ik ben geen voedingsdeskundige en geen internist of maag-darm-leverarts!

Ik zal proberen om al mijn beweringen te staven met bewijzen; en dat is meer dan ik van sommige auteurs van dieetboeken of -websites zeggen kan.
Commentaar en kritiek is welkom, maar geef mij dan ook het recht van wederkritiek, of soms van een oprecht: "oeps, sorry, je hebt gelijk.".

Ik wil hier dieetboeken bespreken waar ik wat aan had, en dieetboeken die ik afgrijselijk vond.

Mogelijk komen hier ook besprekingen van websites of tv-programma's te staan, of analyses van dieetwijsheden (feit of fabel?).